Dearvvašvuođageahču raporta 2/2007 oanehis čoahkkáigeassu
Raporttas čoahkkáigeassá Dearvvašvuođageahčču dieđuid háhkama dan birra movt čuovvolit olbmuid geat leat leamaš mirkkohuvvan alkohola geažil. Mii leat ohcan čállagiin ja gulahallan dutkiiguin ja dearvvašvuođabálvalusa hálddahuslaš ja klinihkkalaš dási ovddasteddjiiguin. Ulbmilin lea leamaš gávnnahit dieđuid dan birra lea go gostege várra ahte dát olbmot eai oaččo doarvái veahki maŋŋel.
Dearvvašvuođageahču bohtosat čájehit áhte gávdno unnán sytemáhtalaš diehtu ja duođaštus dan birra geat mirkkohuvvet alkohola geažil, ja dan birra geat ožžot dearvvašvuođaveahki, gos ožžot divššu ja makkár čuovvoleapmi lea fállun. Orrot leame golbma joavkku mat dávjjimusat buktojuvvojit heahteveahki lusa dahje buohccivissui: 1) nuorat, geain oallugiin leat psyhkalaš dearvvašvuođaváttut, geat eai leat hárjánan juhkat ja muddet, 2) geat ollu geavahit gárihuhttinávdnasiid ja geat ellet garra ja moive eallima, ja 3) ollesolbmot geat guhká leat juhkan, muhto geat iešguđet dearvvašvuođaváttuid geažil eai šat gierdda nu ollu go ovdal.
Min bohtosat čájehit ahte váilu ollislaš dikšunfálaldat, ja ahte fálaldagat eai leat dássedat, muhto soaittáhagaid mielde. Čuovvoleami dáfus orrot leame geográfalaš erohusat, nu maiddái čuovvolanvugiid ja bargiid guottuid dáfus alkohola- ja gárihuhttinváttisvuođaide ja seammaládje leat erohusat gelbbolašvuođa dáfus čuovvolanfálaldagaid ja -dárbbuid birra.
Fágaeiseválddiin ja eaiggádiin lea ovddasvástádus das ahte bálvalusat sáhttet háhkat máhtu fágalaš gáibádusaid ja njuolggadusaid birra. Leat máŋggat gážaldagat mat fertejit čielggaduvvot čuovvolanfálaldaga birra alkoholamirkkohuvvama maŋŋel. Guovllulaš dearvvašvuođadoaimmahagat (RHF) ja suohkanat leat geatnegasat fállat dohkálaš fálaldagaid. Guovllulaš dearvvašvuođadoaimmahagat galget fuolahit doarvái ja ollislaš dikšunfálaldagaid gárihuhttiide, erenoamážit heahteveahki/čielganveahki. Spesialistadearvvašvuođabálvalus ja suohkanláš fálaldagat galget ovttasbargat. Dearvvašvuođageahčču vuordá ahte ovddasvástideaddji bealit iešguđet dásiin geavahit daid dieđuid mat ovdanbohtet raporttas dasa ahte lágidit čuovvolanfálaldagaid olbmuide geat leat alkohola-mirkkohuvvama vásihan.
|