5. Kostnader og inntekter i forvaltinga

5.1 Kostnader

Forvaltingsavtalen mellom Finansdepartementet og Noregs Bank set fast prinsipp og satsar for godtgjersle til Noregs Bank. Utgangspunktet er at Noregs Bank skal ha full dekking for kostnadene banken har ved å forvalte Petroleumsfondet. For den delen av fondet som kan plasserast i eigenkapitalinstrument, er godtgjersla for 1998 rekna som 10,5 basispunkt (0,105 prosent) av gjennomsnittleg marknadsverdi og for den delen av fondet som kan plasserast i renteberande instrument er godtgjersla rekna som 6,5 basispunkt av gjennomsnittleg marknadsverdi. Gjennomsnittlege verdiar er baserte på marknadsverdiar av aksje- og obligasjonsporteføljen ved starten av kvartala. Finansdepartementet skal i tillegg dekkje dokumenterte transaksjonskostnader i samband med etablering av nye porteføljar. Tabell 5 gjev ei oversikt over kostnadene ein har hatt i fjerde kvartal og samla for heile 1998 i samband med den ordinære forvaltinga av Petroleumsfondet.

Tabell 5: Kostnader relatert til forvaltinga av Petroleumsfondet (tusen kroner)

	4. kvartal 1998	Heile 1998
Honorar til indeksforvaltarar aksjar	4.291	9.283
Honorar til aktive forvaltarar aksjar *	1.804	1.804
Honorar til aksjedepot	2.588	6.736
Interne kostnader i Noregs Bank	4.806	9.343
SUM aksjeforvalting	13.489	27.166
Honorar til eksterne renteforvaltarar*	351	874
Honorar til rentedepot	1.326	4.272
Interne kostnader i Noregs Bank	10.447	29.012
SUM renteforvalting	12.124	34.158
SUM KOSTNADER KNYTTA TIL FORVALTINGA	25.613	61.324

*Den delen av honoraret som avheng av avkastinga er ikkje inkludert i overslaget.

Kostnadene til aksjedepot femnar om oppbevaring, transaksjonskostnader og rapportering hjå det globale depotet. Depotkostnadene for renteporteføljane gjeld både dei interne og dei eksterne porteføljane, men berre kostnader der ei eksplisitt avgift vert betalt, er inkluderte⁶.

Kostnadene i samband med aksjeforvalting utgjorde i fjerde kvartal, omrekna til årsrate, 9,0 basispunkt av gjennomsnittleg faktisk aksjeportefølje. Kostnadene i samband med renteforvalting utgjorde tilsvarande 5,3 basispunkt. Kostnadene i fjerde kvartal har vore vesentleg høgre enn tidlegare i 1998, noko som i hovudsak skuldast opptrappinga av den aktive forvaltinga. I tillegg er kostnadene i fjerde kvartal påverka av at ein del interne kostnader som gjeld for heile året ikkje er periodiserte, men rekneskapsførte først i fjerde kvartal.

I tillegg til kostnadene i tabell 5 kjem meklarkostnader, omsetnadsavgift og skatt⁷. Dette er kostnader som er ein del av kostprisen til aksjane og er difor direkte tekne omsyn til i utrekninga av avkastinga. I fjerde kvartal var desse kostnadene 13,8 millionar kroner, og for heile året var dei 75,5 millionar kroner. 55,6 millionar er kostnader ein hadde i dei to første kvartala i samband med etablering av nye porteføljar. I tillegg hadde ein i samband med etablering av nye porteføljar kostnader på 5,5 millionar kroner transaksjonskostnader og forvaltarhonorar som vart dekte direkte av Finansdepartementet.

Dei samla kostnadene for 1998, der også alle etableringskostnader for nye porteføljar er inkluderte, er 142,3 millionar kroner. Dette utgjer om lag 11,2 basispunkt av gjennomsnittleg verdi av Petroleumsfondet utrekna på grunnlag av verdien ved inngangen til kvart kvartal. Om ein ser vekk frå kostnadene som alt er tekne omsyn til i utrekninga av avkastinga, utgjorde kostnadene 5,2 basispunkt av gjennomsnittleg verdi av Petroleumsfondet. Kostnader i samband med aksjeporteføljen utgjorde 8,3 basispunkt av gjennomsnittleg verdi på aksjeporteføljen og kostnader i samband med obligasjonsporteføljen utgjorde 3,9 basispunkt av gjennomsnittleg verdi på obligasjonsporteføljen.

5.2 Inntekter

Noregs Bank har sidan februar lånt ut aksjar gjennom Chase Manhattan Bank til godkjende låntakarar. Slike utlån vert gjorde mot tilstrekkeleg trygd i form av kontantar, statspapir eller bankgarantiar.

Ved utgangen av desember var aksjar til ein verdi av om lag 5,5 milliardar norske kroner på utlån. Dette svarar til snaue 8 prosent av marknadsverdien av aksjeporteføljen per 31. desember.

Netto forteneste frå utlån av aksjar var i fjerde kvartal 9,2 millionar norske kroner. Dei samla inntektene for heile 1998 var på om lag 30,6 millionar kroner, svarande til 7,7 basispunkt av gjennomsnittleg marknadsverdi på aksjeporteføljen ved inngangen til kvart kvartal.

Noregs Bank låner også ut obligasjonar på tilsvarande måte gjennom nokre av dei depotinstitusjonane banken nyttar for obligasjonar. I desember var i gjennomsnitt obligasjonar til ein verdi av om lag 124 millionar norske kroner på utlån. Dette svarar til snaue ein prosent av marknadsverdien på obligasjonsporteføljen per 31. desember.

I fjerde kvartal var dei samla inntektene for utlån av obligasjonar 4,6 millionar kroner. Totalt for heile 1998 var inntektene frå denne aktiviteten 14,5 millionar kroner, svarande til 1,6 basispunkt av gjennomsnittleg marknadsverdi på obligasjonsporteføljen ved inngangen til kvart kvartal.

I tillegg til inntekter frå utlån av aksjar og obligasjonar kjem inntekter frå byteavtalar som vert utførte som ein del av den ordinære porteføljeforvaltinga internt i Noregs Bank. I fjerde kvartal var inntektene frå denne aktiviteten om lag 3,1 millionar kroner.

Utlånsinntektene er ein del av avkastingstala for fjerde kvartal og kan forklare 3 basispunkt av avkastinga målt i høve til gjennomsnittleg marknadsverdi på totalporteføljen.

---

⁶Nokre depot krev at ein har eit minsteinnskot til låg rente. Dette gjev ein implisitt kostnad som ikkje er rekna med i tabell 5.
⁷Dette kan seiast å vere kostnader i samband med transaksjonar der ein "held porteføljen vedlike".

---

Norges Bank, Bankplassen 2, Postboks 1179 Sentrum, 0107 Oslo, Norway, Telefon +47 22 31 60 00, Telefaks +47 22 41 31 05, e-post: investment.management@moa.norges-bank.no